Л.Хасар: Намайг тоогоогүй эх орон

Тохойн чинээ би
Ирлээ гэж чарлахад
Эх орон минь намайг тоогоогүй
Тоохгүй байх тусам нь би
Эх орондоо уйлж хайртай болсон
Энд тэнд гишгэлж
Өвдгөө шалбалахад минь
Эх орон минь намайг тоогоогүй
Тоохгүй байх тусам нь би
Нулимсаа дотогш залгиж
Эх орондоо инээж хайртай болсон

Л.Хасар: Хагацал

Чи шатаж байсан
Чиний амьсгал хүртэл шатаж байсан
Шатсан мод шиг сормуус чинь
Хацар дээр чинь унаж
Шатаж байсан . . .

Нээрэн чи шатаж байсан
Нийлээд чи бид хоёр шатаж байсан
Нуухын аргагүй асаж байсан
Нурам болтлоо цогшиж байсан
Даарсан хагацал дэргэд
Дагжиж байсан . . .

Лхамноржмаа - Чиний явсан мөр

Нүднээс минь доглон нулимс унасан нь
Чиний явсан мөр байна
Нүцгэн модны мөчирт ганц навч дүүжлэгдэх нь
Чиний амласан хайр байна.
Шархадсан баатар шиг шаналан
Дурлалдаа халуурч
Шампалын орон гэж андууран
Чи над дээгүүр явж өнгөрсөн байна

Харцны минь сүүдэрт сэрүүцэж
Халуурахад минь бүлээцэж
Хараа алдарч хайртаа дарлуулсан
Хүүхэн хүний зүрхэн дундуур
Чи явж өнгөрсөн байна
Магнайд минь гурван зураас тодорсон нь
Магад, чиний явсан мөр байна
Ихэр саран зүүдэлж үүрээр жинтсэн шөнө
Энэ бас чиний л явсан мөр байна
Балд шунах эрвээхэй шиг
Аалинд согтож
Бүжгийн тэнхим гэж андууран
Бүдэрч босч явсан байна, над дээгүүр
Инээдний минь эгшигт хоргодож
Ихэмсэгт минь татагдаж
Ижил үгүйлж хайр хүлээсэн
Их хүний тархин дундуур явж өнгөрсөн байна, чи
Нүднээс доглон нулимс унасан нь
Чиний явсан мөр байна
Нүцгэн модны мөчирт ганц навч дүүжлэгдэх нь
Чиний амласан хайр байна.

Лхамноржмаа - Чамд хэн хэлсэн юм бэ?

Миний амрагийг хав хархан нүдтэй гэж
Миний амрагийг хачин дөлгөөн аальтай гэж
Миний амрагийг хавар эртийн бороо шиг гэж
Миний амрагийг намар оройн нар шиг гэж
Чамд хэн хэлсэн юм бэ ?

Миний амрагийг халгин цалгин дуулдаг гэж
Миний амрагийг хад эмтэртэл гуньдаг гэж
Миний амрагийг халуун зуны харз шиг гэж
Миний амрагийг хайруу өвлийн зэрэглээ шиг гэж
Чамд хэн хэлсэн юм бэ ?

Миний амрагийг тэнгэр мэт амгалан гэж
Миний амрагийг тэнгис мэт омголон гэж
Миний амрагийг эр сэтгэлдээ эрмэгхэн гэж
Миний амрагийг энгэрийг нь түшихэд энхрийхэн гэж
Чамд хэн хэлсэн юм бэ ?

Миний амрагийг хараад л дурламаар гэж
Миний амрагийг хайраа дэвсч аргадмаар гэж
Миний амрагийг хажууд нь эрхэлж нялхармаар гэж
Миний амрагийг хагацалгүй учралгүй жаргамаар гэж
Чамд хэн хэлсэн юм бэ ?

Миний амрагийг миний аялагхан шаналал гэж
Миний амрагийг миний алс одохын шалтаг гэж
Миний амрагийг миний аргадлын дуу гэж
Миний амрагийг миний амин хайрын учрал гэж
Чамд хэн хэлсэн юм бэ ?

Эссэ хэрхэн бичих вэ?

Хvн уншиж сурахаасаа ємнє хамгийн тvрvvнд бодож сурдаг уу? Бичиж сурахаасаа ємнє хамгийн тvрvvнд уншиж сурдаг уу?

Хvн єдрєєс єдєрт геометр прогрессоор єсєн нэмэгдэж байгаа мэдээлэл, ном, сэтгvvлийг ямарч замбараагvй уншвал “бариагvй ч номгvй, барьсан ч чиггvй байрны хvvхдvvд” болох нь ойлгомжтой. Оюутан залуус бид хэрэгтэй мэдээллээ хайж олоод уншихад ч учир байдаг бол тэрхvv уншсан мэдээллээ хэрхэн эзэмшснээ эссе бичиж, яаж илэрхийлж сурах вэ?

Амьдралаас хэрхэн хүссэнээ авах вэ?

1. Та амьдралаас хүссэнээ авахын тулд эхлээд өөрийгөө хэн гэдгээ сайн мэдэж байх хэрэгтэй. Өөрийгөө чухам хэн бэ гэдгээ үнэлж,дүгнэх нь танаас нилээд хугацаа шаардаж болно.

Танд өөрийгөө үнэлэхэд тус болох дараах  асуултууд байдаг.

• Та өөрийн сурахыг хүсэж байгаа зүйлээ хэр сайн судалсан хүн бэ?
• Та амьдралынхаа өөр өөр салбаруудад ямар ямар хүчин чармайлтуудыг гаргадаг вэ?
• Таны хамгийн давуу болон сул талууд юу вэ?
• Та найз нөхөд, ажил, хоббигоо хэрхэн сонгодог вэ?
• Та танил хүмүүс, гэр бүл, найз нөхөд, танихгүй хүмүүстэй хэрхэн харьцдаг вэ?
• Та өөртэйгээ ярилцдаг уу?
• Танд маш их бололцоо байгаа. Та тэднээс хэдийг нь хөгжүүлж чадсан бэ?
• Таны хамгийн муу зан чанар тань юу вэ?
• Та өнгөрсөн жил, түүний өмнөх жилүүдэд, өнгөрсөн сард, түүний өмнөх сард та ямар ажлуудыг хийж гүйцэтгэсэн бэ?
• Таныг хэн гомдоож байсан бэ? Та хэнийг гомдоож байсан бэ?

Хамгийн гол асуулт бол та 5 жилийн өмнө өөрийгөө төсөөлж байсан шигээ, хэдэн жилийн өмнө хүрнэ гэж бодож байсан түвшиндээ одоо хүрсэн байна уу, үгүй юу?

Тэгэхээр та эдгээр асуултуудад хариулах үед л өөрийгөө хэн гэдгээ ухаарсан байх.
Таны юу хүсэж байгаа чинь таныг хэн гэдгийг мөн тодорхойлох болно.

Эйнштенээс суралцахуй...

1. Сониуч зандаа хєтлєгд: Ямар зvйл чиний хорхойг хvргэж, сониуч занг чинь єдєєдєг вэ? Тэр сонирхсон зvйлдээ vнэн сэтгэлээ зориулах хэрэгтэй.

2. Цєхрєшгvй зан гэдэг бол vнэлж баршгvй эрдэнэ юм. Та тэсвэртэйгээр бvхнийг давж, зорьсон зогсоолдоо хvрч чаддаг уу? Шуудангийн маркийг бодоод vз дээ. Тvvний vнэ цэнэ нь дугтуйн дээр наасан vеэс эхлэн зорьсон газраа очин захидлыг задлах хvртэл байдаг.

3. Одоо цагт анхаарлаа хандуул:
Ухаанаа тєвлєрvvлэх эсэхээс л амжилт, алдаа хоёрын ялгаа гардаг юм шvv.

4. Тєсєєлєл хамгийн хvчтэй: “Тєсєєлєл дотор бvгд бий. Энэ бол ирээдvйн одоо цаг юм. Тєсєєлєл бол мэдлэгэзс ч илvv чухал шvv. Оюун ухааны мєн чанар нь хэр их зvйл мэддэгээс бус, харин хэрхэн амжилттай тєсєєлж чаддагаас л хамаардаг.

Нэрийн хуудас солилцох ёс зүй

Нэрийн хуудсыг өнөөдөр хүмүүс, тэр дундаа бизнесийн салбарынхан ихээр хэрэглэх болжээ. Мэдээж энэ нь мэдээлэл солилцох хамгийн хурдан бөгөөд амар арга.
Тэгвэл нэрийн хуудас солилцох бичигдээгүй хуулиуд байдаг аж. Дүрэм ёсоор нэрийн хуудсыг хувь хүн өөрийн биеэр харилцагч хүндээ өгдөг. Ажил хэргийн уулзалтанд очсон хэн боловч нэрийн хуудсаа заавал үлдээх ёстой.

Амжилттай яваа МОНГОЛ эр хүн бүрийн ард ухаалаг МОНГОЛ бүсгүй бий... /Домог/

Хэдэн зууны өмнө монголын дайчин эрсийг дийлж чадаагүй дорны нэг их хаан нэгэн туршуулыг явуулсан юм гэдэг. Түүний үүрэг даалгавар нь монгол эрсийн дайчин, эрэмгий, эх оронч шинж чанар хаанаас бүрдэн бий болдог, яагаад нүүдэлчин эрсийг зэр зэвсгийн илүүгээр ч дийлж чадахгүй байгаагийн ул суурийг олж сул талыг илрүүлэх байжээ. Тэр хүн монголын нутгаар хөндлөн гулд таван жил явсан гэдэг. Тэгээд буцан ирж хаандаа бараалхан ингэж хэлсэн юм гэнэ: Агуу их хаан минь ээ. Таны тушаалаар монгол эрсийн уугуул нутагт таван жил амьдарлаа. Нэг л зүйлийг ойлголоо. Монгол дайчин эр бүрийн ард ухаан төгс хатан байна. Тэр хатан болгон хүү төрвөл чи бол монголын хаан. Чи дайчин эр болж монгол эх орноо хамгаалан тэмцэх ёстой гэж сургаж өсгөдөг юм байна. Охин төрвөл чи бол монголын хатан. Чи дайчин монгол эрийн хатан байж үр хүүдээ хааны болон хатны зэрэгт өсгөх ёстой гэж сургадаг юм байна. Тиймээс ч монгол нутагт айл бүрт хаан, хатан өсөн торниж, бидэнтэй байлдаж буй эрс өөрсдийгөө тэр нутгийн хаан нь гэж үздэгээс амь хайрлалгүй тэмцэлдэж чаддаг юм байна. Тэд хэдий арьс хөдөс нөмөрсөн ч дотроо хааны зэрэгт сэтгэж байгаагаас бид дийлдэггүй юм байна. Бид нэг дайчин эрийг устгахад ард нь арван хаан өсөн бойжиж байдаг юм байна гэжээ.

Өөдрөг явах 25 зарчим

1. Сэтгэлийн их тэнхээтэй бай
2. Хэн нэг нь таныг ивээнэ гэж бvv найд. Єєртєє л найд. Бусдын хийснийг ажиглан єєрєє бие даан хий. Учрыг нь ухаарахыг хичээж оролд.
3. Зорилготой байж тvvндээ хvр. Хий хоосон мєрєєдєлд бvv авт. Хийх зvйлээ тєлєвлє.
4. Нєхрєє зєв ол. Чамайг єєд татах нєхєр ол.
5. Тєлєвлєгєєтэй ажил. Маргааш юу хийхий урьд орой нь тєлєвлє. Олон жилийн дараа ямар зорилго биелvvлсэн байхыгаа ч тєлєвлє.
6. Vгvй гэж зоригтой хэлж сур. Ингэх нь заримдаа эвгvй байдаг ч vгvй гэж хэлж сураагvй, урсгалаар явдаг хvн єєдтэй явсан нь vгvй.
7. Єєрийгєє битгий чамла. Хувийн¬хаа шилдэг чанаруудыг улам бvр зvлгэн єнгє оруул.
8. Муу зуршлаас бага багаар сал. Дутагдлаа шударгаар хvлээн, єєрийгєє зэмлэж сур.
9. Єдрийн аль цагт хамгийн их бv¬тээлтэй байдгаа мэдэж ав. Чухам тэр л цагийг дэмий бvv vр.
10. Хийх гэж буй зvйлээ vнэхээр чухал эсэхийг єєрєєсєє асууж тунгаа¬гаарай.
11. Битгий цухалдаж бачимд. Яагаад гэдгийнх нь учрыг ол.
12. Vнэхээр юм хийж бvтээе гэвэл биеээ эрvvл авч яв.
13. Сайн сайхныг мєрєєд. Гутранги vзэл сайн юманд хvргэдэггvй. Vvнээс ч их юм хийж чадна гэж єєрийгєє зоригжуулж байв.
14. Хийх зvйлсээ зvрх алдалгvй барьж ав. Ажлаа хаанаас, юунаас эхлэхийг эхлээд бод. Дараа нь ямар аргаар хийхээ тунгаа. Хvнтэй элбэх бол тvvнтэйгээ зєвлєлд. Бvтэх эсэхийг нь тооцоолж, vр дvнг нь шалгаж бай.
15. Та дарга ч бай, цэрэг ч бай хувийн харьцаагаа ухамсарла.
16. Бусдыг ашигтай зvйлд урам¬шуулан ятга, зоригжуул, тусал.
17. Хийх гэсэн ажлаа хойш нь бvv тавь. Нэн даруй хийж сур.
18. Бусдын vгийг нухацтай сонсож сур. Хvний хэлснээс хэрэгтэйг нь ав, хэрэг¬гvйг нь хая. Бусдын шvvмжлэлийг хvлээж авч сур. Энэ нь ямагт амжилт олохын vндэс байдаг.
19. Учрах бэрхшээл саадыг урьдчи¬лан тооцоолж бай. Тэгвэл таны ажил бvтэмжтэй болно.
20. Мэдрэхvй, зєн совиндоо vе vе ч болов итгэж бай. Дан ухаанаар бvхнийг дийлэхгvй байх vе бий.
21. Даруу байж сур. Бардам зан, хулч¬гар шинж хvнийг єєдтэй болгосон удаагvй.
22. Хийж байгаа зvйлээ хvнд, хэцvv гэж хааяа ч болов бусдадаа ойлгуулж бай.
23. Хvнээс vг дуулах сайхан. Бусдыг магтаж, єєрийгєє магтуулахад юу нь муу байх вэ?
24. Єєртєє их vvрэг, ачаалал хvлээж сур. Тэгвэл илvv ихийг бvтээнэ.
25. Тайван бай. Бусад чинь оволзож байсан ч тайван байж гагцхvv зорилгоо хэрэгжvvлэхийг хичээж сур.